»  شۆک
هۆكاری كەمی خوێنەری كتێب لە كوردستان چیە؟
ئا/ هۆشیار جەمال

چین و توێژەكانی كۆمەڵگە؛ قەیرانی ئابووری و سیاسەت و ئینتەرنێت و نەبوونی كلتوری خوێندنەوە، بە هۆكاری سەرەكی بایەخنەدانی كۆمەڵگەی كوردی بە كتێب دادەنێن
خوێندنەوەی كتێب كە یەكێكە لە سەرچاوە سەرەكیەكانی رۆشبیری تاك و كۆمەڵگە لەسەرتاسەری جیهاندا، بەڵام لە وڵاتانی رۆژهەڵاتی ناوەڕاست بە گشتی خوێنەری كتێب زۆر كەمەو لە كارەساتێكی گەورە دادەژین كوردستانیش بێبەش نەبووە لەو كارەساتە، بەهۆی گرنگی نەدان بە خوێندنەوە.
بەرهەم قادر وەك خوێنەرێكی كتێب سەبارەت بە هۆكاری كەمی خوێنەری كتێب وتی: “بێزاری گەنج لە بار و دۆخی ناوخۆی وڵات بەهۆی بێ كاریەوە لەپاش قۆناغی زانكۆ جۆرێك لەبێ ئومێدی قوڵی لا دروستدەكات ودوری دەخاتەوەلە خوێندەوەی كتێب”، هەروەها وتیشی “تێكچون و شەڵژانی دەروونیی و بەهۆی نائارامی باری سیاسی و ئاسایشی ناوخۆ و گرانی نرخی كتێب كە بووەتە سیمایەكی دیاری چاپخانەكان كاریگەری راستەوخۆی هەیە بێگومان زۆری بەكار هێنانی ئینتەرنێت و تۆڕە كۆمەڵایەتیەكانیش هۆكارێكی سەرەكین”.
عەتا رەوف كتێب فرۆش بە هەواڵی وت ؛ “كەمبوونەوەی خوێنەری كتێب چەندین هۆكاریكی هەیە هۆكاری یەكەم ئەو قەیرانە ئابوریەی كە بەرۆكی كوردستانی گرتۆتەوە دیارە خوێنەرەكان هەمیشە هەوڵ ئەدەن كە پارەكەیان دابەش بكەن بۆ گەشەی فكریان و بەڕێوەبردنی ژیانیان بە ڵام بەهۆی قەیرانەوە دەبیت زیاتر بومانەوە یان لە ژیان بە كاربهێنن، هۆكاری دووەم دە گەریتەوە بۆ زۆر بەكارهێنانی هێڵەكانی ئەنتەرنیت هەڵبەت هۆكاریكە بە هۆی ئە وە ی كە بتە ویت هەر كتێبێك بخوێنیتەوە لەو رێگایەوە بە دە ستی بهێنی، بەڵام زورێك لە خوێنەرە جدیەكان ئیستاش هەر گرنگی بە كتیبی كاغەزی دەدەن و خۆیان بە دوور دە گرن لە كتێبی ئەلكترونی، بە ڵام قەیرانی دارایی ریگەیان پێنادات”
فازیل عومەریش بەڕێوەبەری كتێبخانەی سایە بۆچوونێكی جیاوازیی هەیە و دەڵێت “زۆربەی دەزگاكانی راگەیاندن و كاری سیاسی، بێ متمانەیی حكومەت تاكی وشیاریان نەهێشتوە، لەهەر شوێنێك بایەخ بە هەر شتێك بدرێت ئەو شتە گرنگی هەیە، لێرە خەڵكی هەموو تەمەنێك سەرقاڵێ سیاسین، بۆیە نازانن كتێب و خوێندنەوە چیە”.
نوسەرو مامۆستای زانكۆ حەمە مەنتك بە هەواڵی وت: “خوێنەر فاكتەرێكی بەهێزی داهێنانە، ئەگەر خوێنەر هەبوو یان بەهێز بوو، ئەوا نووسین و داهێنانی باشمان دەبێت. من ناڵێم خوێنەرمان كەمە، هەمانە، بەڵام ئەو خوێنەرانەمان كەمن كە ترس لای نووسەران دروست دەكەن”.
ئەو مامۆیتایە وتیشی “خوێنەرێك هێندەی نووسەری داهێنەر كاریگەری لەسەر نووسین و كتێب هەیە. نەبوونی ئەم خوێنەرە راستەقینەیە بۆ كۆمەڵێ فاكتەر دەگەڕێتەوە. یەكیان نەبوونی كولتووری خوێندنەوەیە، خوێندنەوە لەناو كۆمەڵدا نەبێتە كولتوور وەك چۆن خواردن و جلوبەرگمان كولتوورە”.
ئاماژەشی كرد بەوەی كە “بوونی مێگەلێك لە خەڵك لەناو دەزگە حیزبییەكان، كە خۆیان وەك نووسەر و خوێنەر نیشان دەدەن، ئەمە وا دەكات خەڵك قێز لە كتێب بكاتەوە، بە كورتی كۆمەڵی فاكتەرن، فاكتەری ئابووری، سیاسی بەشێك لە خەڵكی ئێمە پارەی كڕینی كتێبی نییە، سیاسەت و حیزبەكان زۆر كتێب هەیە قەدەغەی دەكەن. سانسۆر دەخەنە سەر كتێب”.

‌ 1042 جار بینراوه‌
1/6/2018 10:26:48 AM
Print Friendly and PDF
بابەتی زیاتر ...
سەرەکی  |    دەربارە  |    پەیوەندی  |    ئەرشیف
© 2015 HewalNews.com, All Rights Reserved